Pri Kompyuto.

De­pos la tek­no­lo­gial re­vo­lu­cio­no, la lin­guo in­ter­na­cio­na be­zo­nas ter­mi­ni por re­pre­zen­tar no­va apa­ra­ti, i. a., la «com­put­er». Nam la de­ri­vo «kal­ku­li­lo» esas tro vas­ta ed am­bi­gua, on mus­tas kre­ar no­va ra­di­ko. Or, kla­re la An­gla vor­to «com­put­er» esas la vor­to ma­xim uza­ta en la fon­to-lin­gui (AGIR). La ques­tio­no esas nun, qua­le im­por­ta­car ita vor­to aden nia lin­guo in­ter­na­cio­na. Me lon­ga­tem­pe kon­si­de­ris la vor­ti «kom­pu­to­ro», «kom­pu­te­ro» e «kom­pu­ti­lo». Re­gre­tin­de, me opi­nio­nas, ke nu­la fi­de­le res­pek­tas la pro­nun­co ori­gi­nal (del An­gla, de la Ru­sa, de la Ger­ma­na, del Ita­lia­na, e. c.). Yen pro quo.

Un­es­me, on mus­tas ter­mi­nar la vor­to per «o» por in­di­kar, ke ol esas sub­stan­ti­vo. La su­fi­xo «il» nu­le esas ne­ce­sa, nam la vor­to «com­put­er» ha­vas ver­bal ori­gi­no nur en la An­gla.

Du­es­me, la acen­to to­ni­ka esas uni­ver­sa­la por «com­put­er»: om­na­ma­nie­re ol po­ze­sas sur la «u» dil vor­to. Im­por­tas do, ke on tro­vez «kom­pyūt-» en la vor­to Ida­la. Re­gre­tin­de, en nu­la til­nu­na pro­po­za­jo, la «u» re­ce­vas ita in­ter­na­cio­na acen­to: kom­pu­tō­ro, kom­pu­tē­ro, kom­pu­tī­lo.

Plu­se, on ne po­vas pro­nun­car la An­gla «er» ko­rek­te en Ido. Or, nam al­tra lin­gui ha­vas la sa­ma pro­ble­mo, ita par­to nu­le im­por­tas. Ex­em­ple, on di­cas «kom­pyū­ta» en la Ru­sa e «kon­pyū­ta» en la Ja­po­nia­na. Quo im­por­tas re­a­le esas la par­to «kom­pyut-». Kon­se­que, la par­ti «er» e «or» en «kom­pu­te­ro» e «kom­pu­to­ro», ris­pek­ti­ve, esas fo­ne­ti­ka­le ne­u­ti­la.

Ad­fi­ne, en om­na lin­guo la par­to «pu» pro­nun­ce­sas qua­le «pyu». Ta­men, kad on dar­fas uzar ta­la es­pe­lo en Ido ? Yes. Nam en la pa­sin­to, on ya uzis «ny» por imi­tar «gn» (po­nye­to e ko­nya­ko), on dar­fas (e de­vas) agar lo sa­ma pri «pyu». Ya, «kom­pyu­to­ro», «kom­pyu­te­ro» e «kom­pyu­ti­lo» esas plu in­ter­na­cio­na kam «kom­pu­to­ro», «kom­pu­te­ro» e «kom­pu­ti­lo».

Su­me, me pro­po­zas la vor­to «kom­pyu­to». Ol ma­xim fi­de­le ri­pro­duk­tas la pro­nun­co ori­gi­nal di «pu». Ol eli­mi­nas la ne­u­ti­la fi­no «er», «or» o «il». Ol kon­ser­vas la ori­gi­nal acen­to to­ni­ka. E ko­in­ci­de, ol imi­tas la es­pe­lo Ru­sa, Ja­po­nia­na ed ita di mul­ta al­tra lin­gui ne-fon­ta. Quon vu opi­nio­nas? 🐮

Published by

Gilles-Philippe Morin

Saluto! Me nomesas Gilles-Philippe. Me evas 19 yari. Me esas viro. Me habitas Kanada. Me studias medicino. Me parolas la Franca e la Angla. Me pleas piano. Pro quo vu duras lektar co? Bonvenez!

Komentez